تعریف بیماری

پاپیلومای داخل مجرای پستان (Intraductal Papilloma) یک رشد خوش‌خیم (غیرسرطانی) است که در مجاری شیری پستان ایجاد می‌شود. این رشد به صورت یک زائده کوچک و شبیه به زگیل در داخل مجرای پستان شکل می‌گیرد و ممکن است به تنهایی (پاپیلومای منفرد) یا به صورت گروهی (پاپیلوماتوز چندگانه) ظاهر شود. این وضعیت معمولاً در بانوان بین ۳۵ تا ۵۵ ساله دیده می‌شود و در اکثر موارد بی‌خطر است. با این حال، در موارد نادر، ممکن است با تغییرات غیرطبیعی در سلول‌ها همراه باشد که نیاز به بررسی دقیق‌تر دارد.

علل ایجاد

علت دقیق پاپیلومای داخل مجرای پستان مشخص نیست، اما به نظر می‌رسد نوسانات هورمونی، به‌ویژه هورمون‌های استروژن، در ایجاد آن نقش داشته باشند. این وضعیت ممکن است به دلیل رشد بیش از حد سلول‌های پوشاننده مجاری شیری ایجاد شود. عوامل خطر شامل سابقه خانوادگی بیماری‌های پستان یا تغییرات هورمونی مرتبط با چرخه قاعدگی، بارداری یا یائسگی است. این وضعیت معمولاً ارثی نیست، اما در برخی افراد با سابقه بیماری‌های خوش‌خیم پستان شایع‌تر است.

علائم و نشانه‌ها

علائم پاپیلومای داخل مجرای پستان معمولاً شامل موارد زیر است:

• ترشح از نوک پستان، که ممکن است شفاف، شیری یا گاهی خونی باشد. این ترشح معمولاً از یک پستان و خودبه‌خود رخ می‌دهد.
• وجود توده کوچک و قابل لمس در نزدیکی نوک پستان، که ممکن است دردناک یا حساس باشد.
• احساس ناراحتی یا درد خفیف در ناحیه پستان. در پاپیلومای منفرد، علائم معمولاً در یک پستان دیده می‌شود، در حالی که پاپیلوماتوز چندگانه ممکن است در چندین مجرا رخ دهد و خطر تغییرات غیرطبیعی را کمی افزایش دهد. در صورت مشاهده ترشح خونی یا توده‌ای که تغییر نمی‌کند، مشاوره با پزشک ضروری است.

روش‌های تشخیص

تشخیص پاپیلومای داخل مجرای پستان معمولاً با معاینه بالینی توسط پزشک آغاز می‌شود. پزشک علائم، به‌ویژه ترشح پستان یا توده، و تاریخچه پزشکی بیمار را بررسی می‌کند. روش‌های تشخیصی شامل موارد زیر است:

• ماموگرافی: تصویربرداری با اشعه ایکس برای بررسی ساختار پستان و شناسایی توده یا تغییرات غیرطبیعی.
• سونوگرافی: استفاده از امواج صوتی برای تشخیص ماهیت توده یا بررسی مجاری شیری.
• داکتوگرام (گالاکتوگرافی): نوعی تصویربرداری خاص که با تزریق ماده حاجب به مجرای پستان انجام می‌شود تا محل پاپیلوما مشخص شود.
• بیوپسی: در صورتی که توده مشکوک باشد یا ترشح خونی مشاهده شود، نمونه‌برداری با سوزن یا جراحی برای بررسی سلول‌ها انجام می‌شود. تشخیص دقیق برای تمایز پاپیلوما از سایر بیماری‌ها، از جمله سرطان پستان، ضروری است.

روش‌های درمان

در بسیاری از موارد، پاپیلومای داخل مجرای پستان نیازی به درمان ندارد، به‌ویژه اگر علائم خفیف باشد و بیوپسی نشان‌دهنده خوش‌خیم بودن آن باشد. با این حال، در صورت بروز علائم یا نگرانی از تغییرات غیرطبیعی، درمان‌های زیر ممکن است توصیه شوند:

اقدامات خانگی و تغییر سبک زندگی

• نظارت منظم بر علائم، مانند بررسی تغییرات در ترشح پستان یا توده.
• استفاده از سوتین‌های حمایتی برای کاهش ناراحتی یا درد.
• کاهش استرس و حفظ سبک زندگی سالم، گرچه تأثیر مستقیم آن بر پاپیلوما ثابت نشده است.

مداخلات پزشکی

• جراحی: در صورتی که پاپیلوما باعث ترشح خونی یا توده قابل لمس باشد، پزشک ممکن است جراحی کوچکی برای برداشتن پاپیلوما و مجرای شیری مرتبط انجام دهد. این روش معمولاً سرپایی است.
• بیوپسی تشخیصی: در مواردی که احتمال تغییرات غیرطبیعی (مانند آتیپی یا سرطان) وجود دارد، نمونه‌برداری یا برداشتن کامل توده انجام می‌شود.

درمان‌های دارویی

معمولاً نیازی به دارو نیست، مگر اینکه درد یا التهاب شدید باشد که در این صورت، مسکن‌های بدون نسخه مانند ایبوپروفن توصیه می‌شود.

پیشگیری و توصیه‌ها

هیچ روش قطعی برای پیشگیری از پاپیلومای داخل مجرای پستان وجود ندارد، اما رعایت موارد زیر می‌تواند به حفظ سلامت پستان کمک کند:

• انجام معاینات منظم پستان، از جمله خودمعاینه ماهانه برای شناسایی تغییرات غیرمعمول.
• انجام ماموگرافی سالانه پس از ۴۰ سالگی یا طبق توصیه پزشک، به‌ویژه در افرادی با سابقه خانوادگی بیماری‌های پستان.
• حفظ سبک زندگی سالم با رژیم غذایی متعادل، ورزش منظم و مدیریت استرس. در صورت مشاهده ترشح خونی، توده جدید یا هرگونه تغییر غیرمعمول در پستان، مراجعه فوری به پزشک ضروری است.