تعریف
بازسازی فوری پستان روشی جراحی است که بلافاصله پس از ماستکتومی (برداشتن کامل یا بخشی از پستان به دلیل سرطان یا سایر بیماریها) انجام میشود تا شکل و ظاهر پستان بازسازی شود. این عمل با هدف بهبود ظاهر پستان، حفظ اعتمادبهنفس و کیفیت زندگی بیمار انجام میشود. بازسازی فوری به این معناست که فرآیند بازسازی در همان جراحی ماستکتومی یا اندکی پس از آن آغاز میشود، برخلاف بازسازی تأخیری که ممکن است ماهها یا سالها بعد انجام شود. این روش معمولاً با همکاری جراح سرطان پستان و جراح پلاستیک انجام میگیرد.
علل انجام
بازسازی فوری پستان معمولاً برای افرادی توصیه میشود که به دلایل زیر تحت ماستکتومی قرار میگیرند:
- سرطان پستان: برای درمان یا پیشگیری از گسترش سرطان.
- خطر بالای سرطان پستان: در افرادی با جهشهای ژنتیکی مانند BRCA1 یا BRCA2 که ماستکتومی پیشگیرانه انجام میدهند.
- بیماریهای خوشخیم شدید: مانند عفونتهای مقاوم یا ضایعات گسترده پستان. این روش به بیمار کمک میکند تا از نظر روانی و جسمی سریعتر به حالت طبیعی بازگردد و نیاز به جراحیهای بعدی کاهش یابد.
علائم و نشانهها
بازسازی فوری پستان یک روش درمانی است و به خودی خود علائم خاصی ندارد. تصمیم برای انجام این عمل معمولاً بر اساس تشخیص سرطان پستان یا نیاز به برداشتن پستان به دلایل پزشکی گرفته میشود. علائم مرتبط با بیماری اصلی (مانند توده پستان، ترشح غیرعادی یا تغییرات پوستی) ممکن است دلیل اولیه برای ماستکتومی و بازسازی باشند.
روشهای انجام (انواع بازسازی)
بازسازی فوری پستان به دو روش اصلی انجام میشود که انتخاب آن به وضعیت بیمار، نوع ماستکتومی و ترجیحات او بستگی دارد:
- بازسازی با پروتز (ایمپلنت):
- در این روش، پروتز سیلیکونی یا آبنمکی زیر پوست یا عضله پستان قرار میگیرد.
- گاهی ابتدا از یک بالون موقت (اکسپندر) استفاده میشود تا پوست کشیده شود، سپس پروتز دائمی جایگزین میشود.
- این روش برای بیمارانی مناسب است که بافت کافی در پستان ندارند یا ماستکتومی کامل انجام دادهاند.
- بازسازی با بافت بدن (فلپ):
- از بافتهای بدن بیمار (مانند پوست، چربی یا عضله از شکم، پشت یا باسن) برای بازسازی پستان استفاده میشود.
- روشهای رایج شامل فلپ TRAM (بافت شکم) یا فلپ لاتیسیموس دورسی (بافت پشت) است.
- این روش برای افرادی مناسب است که میخواهند ظاهر طبیعیتری داشته باشند یا نمیتوانند از پروتز استفاده کنند. در برخی موارد، ترکیبی از این دو روش استفاده میشود. بازسازی نوک پستان و هاله اطراف آن (آرئولا) نیز ممکن است در مرحله دوم انجام شود.
روشهای درمانی و مدیریت
بازسازی فوری پستان بخشی از فرآیند درمان سرطان یا مدیریت بیماریهای پستان است. مراحل و مدیریت پس از عمل شامل موارد زیر است:
- جراحی: بازسازی معمولاً همزمان با ماستکتومی انجام میشود و ممکن است ۲ تا ۶ ساعت طول بکشد، بسته به روش انتخابشده.
- دوره نقاهت: بیماران معمولاً چند روز در بیمارستان بستری میشوند. بهبودی کامل ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد.
- مراقبتهای پس از جراحی:
- اجتناب از فعالیتهای سنگین برای ۴ تا ۶ هفته.
- مراقبت از محل برش برای جلوگیری از عفونت.
- استفاده از داروهای مسکن برای مدیریت درد.
- پیگیری منظم با جراح برای بررسی بهبودی و نتایج.
- عوارض احتمالی: شامل عفونت، خونریزی، جابهجایی پروتز، یا تشکیل بافت اسکار. در روش فلپ، ممکن است ضعف در ناحیه اهداکننده بافت (مثل شکم) رخ دهد.
پیشگیری و توصیهها
از آنجا که بازسازی فوری پستان یک روش درمانی است، پیشگیری مستقیم برای آن وجود ندارد. با این حال، رعایت موارد زیر میتواند به بهبود نتایج و کاهش عوارض کمک کند:
- انجام معاینات منظم پستان و ماموگرافی برای تشخیص زودهنگام سرطان و کاهش نیاز به ماستکتومی گسترده.
- مشورت با جراح پلاستیک و جراح سرطان قبل از عمل برای انتخاب بهترین روش بازسازی.
- حفظ سبک زندگی سالم با رژیم غذایی متعادل، ورزش سبک پس از بهبودی و اجتناب از سیگار، زیرا سیگار میتواند روند بهبودی را مختل کند.
- آمادگی روانی برای تغییرات ظاهری و مشورت با مشاور یا گروههای حمایتی برای کنار آمدن با اثرات عاطفی ماستکتومی و بازسازی. در صورت بروز علائمی مانند تورم غیرعادی، قرمزی، درد شدید یا ترشح از محل جراحی، مراجعه فوری به پزشک ضروری است.
